Cách xử lý ghế xoay văn phòng cũ bị kẹt khí nén
Ghế xoay văn phòng cũ thường gặp lỗi không nâng lên được, tự tụt xuống hoặc cần gạt bị cứng sau thời gian dài sử dụng. Nguyên nhân phổ biến nằm ở ben hơi, còn gọi là ty hơi hoặc piston khí nén. Bộ phận này chịu tải trọng trực tiếp và liên tục làm việc mỗi khi người dùng điều chỉnh độ cao ghế.
Tình trạng kẹt khí nén không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với việc phải bỏ cả chiếc ghế. Nếu khung ghế, chân sao, bánh xe và đệm vẫn còn chắc chắn, bạn có thể kiểm tra, vệ sinh, tháo lắp hoặc thay ben hơi phù hợp. Việc xử lý đúng cách giúp tiết kiệm chi phí, đặc biệt với doanh nghiệp đang thanh lý hoặc tái sử dụng nhiều bàn ghế văn phòng.
Tuy nhiên, ben hơi là linh kiện có áp suất bên trong nên không nên tự khoan, cắt, nung nóng hay cố mở thân ống. Một vài thao tác sai có thể làm hỏng cơ cấu nâng hạ, gây chấn thương hoặc khiến chi phí sửa chữa cao hơn giá trị thực của ghế. Cần xác định đúng lỗi trước khi chọn phương án sửa.
Dấu hiệu ghế văn phòng bị kẹt ben hơi
Biểu hiện dễ nhận thấy nhất là ghế không thay đổi độ cao dù đã kéo cần gạt lên hoặc xuống. Cần điều chỉnh vẫn chuyển động nhưng mặt ghế đứng yên, có thể do cần gạt không chạm được vào đầu van của ben hơi. Trường hợp khác là cần gạt bị cứng, không thể kéo hoặc đẩy như bình thường.
Một số ghế nâng lên được nhưng tự hạ thấp dần khi có người ngồi. Đây thường là dấu hiệu phớt bên trong ben hơi đã xuống cấp, làm khí nén bị rò rỉ. Nếu ghế chỉ tụt vài centimet sau nhiều giờ, lỗi có thể mới bắt đầu; nếu tụt hoàn toàn ngay khi ngồi xuống, ben hơi gần như đã mất khả năng giữ áp suất.
Ghế cũng có thể bị kẹt ở vị trí thấp nhất hoặc cao nhất. Khi đó, nguyên nhân không nhất thiết chỉ nằm ở ống ben. Bụi bẩn, gỉ sét, vật lạ mắc quanh cần gạt, mâm ghế bị cong hoặc trục giữa bị lệch đều có thể làm cơ cấu nâng hạ hoạt động không đúng. Việc phân biệt những dấu hiệu này giúp tránh thay linh kiện không cần thiết.
Kiểm tra trước khi tháo ghế
Trước hết, hãy đặt ghế trên nền phẳng, tháo hết vật dụng trên mặt ghế và quan sát tổng thể. Kiểm tra bánh xe có mắc tóc, dây điện hoặc mảnh vụn hay không; xem chân sao có bị nứt, cong và mâm ghế có lỏng ốc không. Một chiếc ghế bị nghiêng hoặc chịu lực lệch có thể tạo cảm giác như ben hơi bị kẹt.
Dùng tay kéo cần điều chỉnh nhiều lần với lực vừa phải, đồng thời quan sát thanh chốt dưới mâm ghế. Nếu cần gạt di chuyển nhưng không chạm vào đầu ty van, phần liên kết có thể bị lệch hoặc cong. Bạn có thể siết lại ốc cố định mâm ghế, làm sạch khu vực quanh cần gạt và bôi một lượng nhỏ dầu bôi trơn cho khớp cơ khí bên ngoài.
Không dùng búa đập trực tiếp vào thân ben hơi hoặc cố xoay ống ben bằng kìm khi chưa tháo mâm ghế. Ty hơi thường gắn rất chặt do trọng lượng và thời gian sử dụng. Lực đập sai vị trí có thể làm biến dạng ống, nứt chân đế hoặc khiến các mảnh kim loại bắn ra. Nên đeo găng tay, kính bảo hộ và thực hiện trên khu vực thoáng.
Tháo và thay ben hơi an toàn
Nếu đã xác định ben hơi hỏng, hãy lật ghế nằm nghiêng hoặc úp nhẹ trên tấm bìa cứng để tránh xước lưng ghế. Tháo mâm ghế khỏi trụ ben bằng tuýp hoặc cờ lê phù hợp. Với loại liên kết côn, phần trụ thường không có ren mà bị giữ chặt bởi ma sát, vì vậy cần gõ nhẹ quanh vị trí tiếp giáp của mâm ghế thay vì đập vào đầu ty.
Sau khi tách mâm ghế, tháo chân sao khỏi đầu dưới của ben. Có thể dùng búa cao su gõ đều quanh ổ trụ, kết hợp dung dịch chống gỉ nếu phần kim loại đã bị oxy hóa. Không chọc thủng, tháo nắp hoặc gia nhiệt cho ống khí nén. Ben hơi đã hỏng nên được xem là linh kiện kín cần thay mới, không phải bộ phận để sửa áp suất tại nhà.
Khi mua ben thay thế, cần đo chiều dài tối thiểu, chiều dài tối đa, đường kính thân ống, đường kính đầu côn và kích thước phần đầu ty. Một số mẫu ben có hành trình ngắn dành cho ghế thấp, trong khi mẫu khác dùng cho ghế giám đốc hoặc ghế chân quỳ. Chọn sai kích thước có thể khiến ghế quá cao, không hạ được hoặc nhanh hỏng do vượt tải.
| Hạng mục kiểm tra | Dấu hiệu thường gặp | Cách xử lý phù hợp | Mức độ tự thực hiện |
|---|---|---|---|
| Cần gạt nâng hạ | Cứng, lệch hoặc không chạm đầu van | Vệ sinh, chỉnh lại liên kết, siết ốc | Có thể tự làm |
| Mâm ghế | Lỏng, cong, phát tiếng kêu | Siết ốc hoặc thay mâm nếu biến dạng | Có thể tự làm khi có dụng cụ |
| Ben hơi | Tự tụt, không nâng, kẹt hoàn toàn | Thay ben mới đúng kích thước | Nên có người có kinh nghiệm |
| Chân sao | Nứt, cong, lỏng ổ trụ | Thay chân hoặc cả cụm chân | Cần kiểm tra kỹ tải trọng |
| Bánh xe | Kẹt do tóc, bụi, dây hoặc gỉ | Tháo vệ sinh, thay bánh | Có thể tự làm |
| Cơ cấu nghiêng | Ghế ngả bất thường, lỏng khớp | Siết vít, kiểm tra lò xo và núm chỉnh | Nên sửa theo tình trạng |
Sau khi lắp ben mới, đặt chân sao vào đầu trụ dưới, gắn mâm ghế vào đầu trên rồi ấn xuống bằng trọng lượng cơ thể. Kiểm tra độ cao ở nhiều vị trí, thử xoay ghế và ngồi xuống từ từ. Nếu phát hiện tiếng rắc, độ nghiêng bất thường hoặc ghế tụt nhanh, cần dừng sử dụng để kiểm tra lại mâm, chân và thông số ben.
Khi nào nên sửa, khi nào nên thay
Có thể sửa chữa khi lỗi chỉ nằm ở tay gạt, ốc liên kết, bánh xe hoặc bụi bẩn quanh cơ cấu. Những hạng mục này thường có chi phí thấp và không ảnh hưởng đến độ an toàn của khung ghế. Với ghế văn phòng cũ có đệm còn tốt, lưng ghế chắc và chân sao nguyên vẹn, thay riêng ben hơi thường là phương án hợp lý.
Nên thay toàn bộ cụm ben khi ghế tự tụt, không giữ được độ cao hoặc ty hơi bị cong, rỉ sét nặng. Việc cố chèn thêm vòng đệm, dây buộc hay vật cứng để giữ ghế ở một độ cao cố định chỉ mang tính tạm thời và có thể làm mất cân bằng khi ngồi. Những cách này không phù hợp với ghế dùng liên tục tại văn phòng, quầy lễ tân hay phòng họp.
Nếu chân sao nứt, mâm ghế biến dạng, lưng ghế lung lay và lớp đệm đã xẹp, tổng chi phí thay nhiều bộ phận có thể gần bằng một chiếc ghế xoay đã qua sử dụng khác. Khi đó, nên đánh giá tổng thể thay vì chỉ tập trung vào lỗi khí nén. Một chiếc ghế cũ còn tốt về khung nhưng hỏng ben vẫn có giá trị; chiếc ghế xuống cấp toàn diện thì không nên tiếp tục đầu tư sửa nhỏ lẻ.
Các bước bảo đảm an toàn khi sử dụng
Sau khi sửa hoặc thay linh kiện, hãy kiểm tra ghế theo trình tự từ thấp đến cao. Ngồi thử trong thời gian ngắn, điều chỉnh cần gạt nhiều lần và quan sát xem mặt ghế có bị tụt hay nghiêng không. Tiếp tục kiểm tra chân sao, bánh xe, mâm ghế và cơ cấu ngả trước khi đưa vào sử dụng chính thức.
Người dùng không nên đứng lên mặt ghế, ngồi lệch một bên hoặc thường xuyên ngả mạnh khi ben và khung đã cũ. Trọng lực lệch làm tăng áp lực lên trụ giữa, mâm ghế và các mối nối. Với ghế thanh lý đưa vào văn phòng, nên phân loại theo tải trọng và tình trạng linh kiện, tránh sử dụng một mẫu ghế cho người có cân nặng vượt mức thiết kế.
Các bộ phận tháo ra cần được phân loại riêng. Ben hơi cũ không nên vứt lẫn với rác sinh hoạt nếu có chương trình thu hồi kim loại hoặc phế liệu tại địa phương. Ốc vít, mâm ghế, chân sao và bánh xe còn dùng được có thể tận dụng để thay thế cho những mẫu ghế cùng chuẩn. Cách này phù hợp với đơn vị có nhiều ghế văn phòng cần bảo trì định kỳ.
Bảo quản ghế xoay cũ để tránh tái phát
Bụi, hơi ẩm và hóa chất tẩy rửa mạnh là những yếu tố làm cơ cấu ghế nhanh xuống cấp. Nên lau thân ghế bằng khăn ẩm, sau đó làm khô khu vực quanh ty hơi và mâm ghế. Không xịt trực tiếp dung dịch vệ sinh vào khe cần gạt hoặc phần trụ giữa, vì chất lỏng có thể cuốn bụi vào bên trong khớp.
Mỗi vài tháng, doanh nghiệp nên kiểm tra độ chắc của ốc, tình trạng bánh xe và khả năng giữ độ cao. Nếu phát hiện tiếng kêu hoặc cần gạt nặng, xử lý sớm sẽ đơn giản hơn so với chờ đến khi ben bị kẹt hoàn toàn. Ghế dùng tại quầy tiếp tân, phòng máy, xưởng sản xuất hoặc khu vực có bụi cần được kiểm tra thường xuyên hơn ghế trong phòng làm việc thông thường.
Khi cất kho ghế đã qua sử dụng, không nên chồng quá cao hoặc đặt vật nặng lên mặt ghế. Hãy giữ ghế ở nơi khô thoáng, tránh nắng trực tiếp và phân loại theo mẫu chân, loại mâm, chiều cao ben. Việc ghi chú tình trạng từng chiếc giúp dễ quyết định chiếc nào nên sửa, bán lại, tháo phụ tùng hoặc đưa vào lô thanh lý.
Với số lượng lớn ghế xoay văn phòng cũ, việc tự kiểm tra từng ben có thể tốn nhiều thời gian và không bảo đảm đồng đều. Đơn vị cần giải phóng kho nên lập danh sách số lượng, tình trạng, năm sử dụng và lỗi chính. Hình ảnh rõ phần chân, mâm, cần gạt và lớp đệm sẽ hỗ trợ việc định giá nhanh hơn.
Đồ Cũ Ngọc Hưng nhận thu mua và thanh lý bàn ghế văn phòng, thiết bị cũ cùng nhiều mặt hàng phục vụ doanh nghiệp tại Hà Nội và khu vực miền Bắc. Nếu bạn có ghế xoay bị kẹt khí nén, ghế hỏng ben hoặc cả lô nội thất cần xử lý, hãy liên hệ để được kiểm tra tình trạng và tư vấn phương án thu mua phù hợp.